Rond de programmering van keuzedelen krijgen scholen meer vrijheid. Leerlingen kunnen straks ook keuzedelen volgen die niet landelijk zijn gekoppeld aan hun opleiding. Het wetsvoorstel voor keuzedelen is in deze zin aangepast.

KeuzedelenIn de nieuwe kwalificatiestructuur bestaan mbo-opleidingen uit een basis-, profiel- en keuzedeel. Keuzedelen hebben tot doel om bovenop de kwalificatie een verdieping of verbreding te leveren voor de arbeidsmarkt of een extra voorbereiding voor een vervolgopleiding. Op de uiteindelijke vormgeving van het keuzedeel kwam de laatste tijd de nodige kritiek. Het ging daarbij enerzijds om de verplichting om keuzedelen te koppelen aan een kwalificatie en anderzijds om de landelijke, centrale vaststelling door het SBB. Blijft er dan wel voldoende ruimte voor regionale invulling, zo vroegen velen zich af.

Wijziging
Niet alleen de Raad van State had kritiek op het oorspronkelijke wetsvoorstel, ook veel Kamerleden stelden vraagtekens bij de nogal strikte bepalingen rond de keuzedelen. Naar aanleiding van deze kritiek heeft minister Bussemaker besloten het wetsvoorstel te wijzigen. Rond de keuzedeelverplichting is nu een afwijkingsmogelijkheid opgenomen, die inhoudt dat de school op verzoek van een leerling ook keuzedelen die niet zijn gekoppeld aan de kwalificatie van de opleiding kan opnemen in de opleiding. Dat kan alleen als zo’n keuzedeel niet samenvalt met een of meer onderdelen van de kwalificatie. Met deze afwijkingsmogelijkheid kunnen scholen beter inspelen op de behoefte van leerlingen en bedrijven.

Andere instelling
Bovendien kan een deelnemer in goed overleg met zijn eigen instelling, een keuzedeel volgen bij een andere instelling die dit keuzedeel wel aanbiedt. Scholen kunnen daarover onderling afspraken maken. Op die manier wordt de keuzevrijheid van leerlingen verder vergroot. Ondertussen zijn er landelijk al ruim 450 keuzedelen vastgesteld.

Onvoldoende
Op andere punten komt minister Bussemaker de critici niet tegemoet. Zo vrezen diverse Kamerleden dat leerlingen zich niet zullen inzetten voor de keuzedelen, omdat deze niet meetellen voor het diploma. De minister is hier echter niet bang voor, omdat het cijfer voor het keuzedeel wel op het diploma wordt opgenomen: ‘We verwachten dat deelnemers een onvoldoende op de resultatenlijst bij hun diploma willen voorkomen en zich – gelet op de meerwaarde van behaalde keuzedelen voor de arbeidsmarkt en voor vervolgonderwijs – terdege in zullen spannen voor het behalen van keuzedelen.’

Accreditatie
De wens van Kamerlid Anne-Wil Lucas dat niet de Toetsingskamer, maar regionale accreditatiecommissies, keuzedelen gaan goedkeuren wordt evenmin gehonoreerd door de minister. Zij houdt vast aan een landelijke toetsing van de keuzedelen: ‘Toetsing door de Toetsingskamer SBB heeft de voorkeur boven toetsing door een regionale accreditatiecommissie of door de Inspectie van het Onderwijs, want de toetsing van de kwaliteit van de kwalificatiedossiers, de keuzedelen, de koppeling van keuzedelen aan kwalificaties en de gehele kwalificatiestructuur, ligt hierdoor in één hand en bij een organisatie die alle keuzedelen en alle kwalificaties kan overzien (dat is nodig om bovengenoemde overlap te vermijden).’

© 2019 MBO in Bedrijf